Orhan Koloğlu * Türkiye Karikatür Tarihi

ORHAN KOLOĞLU
BİLEŞİM YAYINCILIK
KASIM 2005 – 27.50 YTL

Saffeti Ziya, mizah dergisi yokluğunu gündeme getiren, belki de ilk yazar oldu. Resimli Kitap'ın 28 Ağustos 1908 tarihli sayısında uzun uzun basın özgürlüğünün gerekliliğini savunduktan sonra arkasından mizaha yönelir: "Mizah gazetelerine gelince, basının bu önemli ve özel kısmına karşı her memlekette büyük hoşgörüler ve izinler gösterilmiştir. Mizah gazeteleri, bir milletin fikir temizliğinin incelik ve duygularının, nezaketinin bir kelime ile ifade eyleyelim 'zekasının' ölçüsüdür.

Bu adeta bir sanattır, güç, pek güç bir sanattır. Müstehcen olmayarak alaycı, saldırgan olmayarak
gülünç şeyler söylemek ne kadar güçtür!…

İlk karikatürcülerin konu ve örnek bulmak için Avrupa'ya bakmaları doğaldı. Osmanlı ülkesinde 19. yüzyılın ikinci yarısında, batı yaşamının en serbestçe uygulandığı, kültür ürün ve araçlarının en kolaylıkla izlenebildiği yer, bizim Beyoğlu, onların Pera diye isimlendirdikleri yerdi…